صنعت نفت در جهان تاريخي بسيار كهن دارد وقديمي‌ترين تمدني كه تا به حال شناخته شده در دره هاي نيل، دجله و فرات و در چين بوده است. اسناد تاريخي و كاوشهاي باستان شناسي نشان مي دهد كه مردم مزبور از كهن‌ترين روزگاران نفت را مي شناختند.

 

 

 

 

 

چهار هزار سال قبل از ميلاد مسيح مردم دجله و فرات قير را به عنوان ملاط ساختمانها به كار مي‌بردند. در ايران كاوشهاي باستان شناسي معلوم داشته كه ساكنين كشور ما از 5 تا 6 هزار سال پيش قير را به عنوان ملاط در ساختمان و يا براي نصب و به‌هم چسباندن جواهرات و ظروف سفالين و اندود كردن كشتيها به‌كار ميبردند. امروزه بزرگترين منابع نفتي جهان در خاورميانه، ايالات متحده امريكا، آفريقاي شمالي و روسيه است. اولين چاه نفت در دنيا در شهر پنسيلوانيا به‌ نام تيستوسوپل امريكا توسط شخصي به نام ادوين دريك در سال 1859 حفر شد.عميقترين چاه در دنيا چاهي در لويزيناي امريكاست كه 6500 متر عمق دارد. در سال 1908 نفت در خاورميانه براي اولين بار در ايران و در شهر مسجد سليمان كشف شد و بعد از آن در ديگر كشورهاي خاور ميانه نفت كشف شد.

تئوري پيدايش نفت
تئوريهاي مختلفي نسبت به پيدايش نفت و گاز طبيعي وجود دارد و به طور دقيق نمي‌توان گفت منشأ موادي كه نفت رابه وجودآورده چه بوده است اما دو نظريه اي كه بيشتر از همه عموميت دارد عبارتنداز :
· پيدايش نفت معدني يا غير آالي : پيدايش نفت به طريق معدني تركيب هيدروژن و كربن تحت فشار و درجه حرارت موجود در اعماق زمين است.
· پيدايش نفت به طريق آلي : در اثر به وجود آمدن هيدروژن و كربن حاصل از گياهان و حيوانات در درياها به خصوص حيوانات ريز ذره بيني به نام پلانكتون و پس از يك‌سري فعل و انفعالات شيميايي نفت تشكيل شده است.
مي‌دانيد كه تئوري آلي بيشتر مورد قبول دانشمندان است زيرا دلايل و شواهد نشان مي‌دهد كه در جايي‌كه مخازن نفتي وجود دارد بيشتر سنگ هاي رسوبي وجود دارند كه زماني زير دريا بوده اند. از لحاظ شيميايي نفت مركب از دو عنصر كربن و هيدروژن به صورت خالص گازي است که سبك و آتشگير هستند. نفت از جهتي خالص و از جهتي مركب است. بدان جهت خالص است كه تركيبي از هيدروكربنهاي گوناگون است و ساختمان ملكولها به واسطه كم و زياد شدن تعداد اتمها يكي از دو عنصر مذكور با هم متفاوت است و اين بر حسب تركيب ملكولهاي اتمكربن است.

مخزن زير زميني گاز و نفت
بطور كلي براي به وجود آمدن يك مخزن نفت بايد عوامل زير موجود باشد :
  • مبدا هيدروژن و كربن كه از گياهان و حيوانات زميني و دريايي مدفون شده در زير گل و لاي در مكاني كه زماني دريا بوده به دست آمده است.
  • شرايطي به وجود بيايد تا اين نباتات و حيوانات تجزيه شده و هيدروژن وكربن حاصل از آن با هم تركيب شوند و نفت و گاز طبيعي را بوجود بياورند.
  • تخلخل وجود داشته باشد تا هيدروكربن بتواند از جائيكه تشكيل شده حركت (مهاجرت) كند.
  • طبقه غير قابل نفوذي وجود داشته باشد تا از حركت بيشتر هيدروكربن جلوگيري كند و آن را به صورت جمع آوري شده در مخازن نفتي نگه دارد.
تقريباً در تمام منابع نفتي مقداري گاز در نفت به صورت حل شده وجود دارد كه سبب ذخيره سازي انرژي گاز به صورت انرژي پتانسيل می گردد و در هنگام بهره برداري سبب مي شود كه نفت به همراه گاز به سطح زمين انتقال يابد. در بعضي مواقع مقدار اين گاز آنقدر زياد است كه ضمن آنكه مقداري در نفت حل شده مقدار زيادي به صورت گاز آزاد در بالاي نفت با فشار زياد جمع مي‌شود كه اصطلاحاً به آن كلاهك گاز می گويند و بهره برداري نفت با آن خيلي بيشتر از راندن توسط گاز حل شده به تنهايي است.

 

 

                             ادامه ی مطلب در تالار علمی سایت